ناکامی دلالان با مدیریت هوشمندانه بانک مرکزی

شاهین چراغی / یکی از اقدامات خوبی که نهاد ناظر پولی یعنی بانک مرکزی  بعد از نوسانات بازار ارز پس از عملیات وعده صادق ۲ ایران علیه اسرائیل انجام داده این است که نسبت به بازار ارز شناخت لازم را به دست آورده، یعنی شناخت کامل از اکوسیستم مالی کشور دارد و به همین دلیل به جای اینکه بر کنترل قیمت اسکناس دلار تمرکز کند، بر خود بازار تمرکز کرده است.

در دوره‌های قبل مدیران بانک مرکزی چنین می‌پنداشتند که قیمت گذاری ارز از طریق اسکناسی است که در تهران معامله می‌شود، اما در این دوره بانک مرکزی شناخت بهتری نسبت به بازار ارز به دست آورده به طوری که اکوسیستم تعیین قیمت ارز از طرق مختلف انجام می‌شود، به عنوان نمونه امروز کنترل نرخ درهم در دبی صورت می‌گیرد. این موضوع نشان می‌دهد که بانک مرکزی به خوبی عرضه و تقاضا را مدیریت می‌کند.

این عوامل نشان از هوشمندانه شدن مدیریت بانک مرکزی دارد و اگر امروز مدیریت خوب بازارساز نبود، حوادثی که در چند روز گذشته روی داده، می‌توانست قیمت ارز را به شکل سرسام آوری افزایش دهد.

در همه کشور‌های دنیا زمانی که تنش‌های سیاسی و نظامی التهاباتی اتفاق می‌افتد، بازار‌ها دچار نوسان می‌شوند، یعنی بازار‌های پولی، بازار‌های مالی و حتی بازار‌های کالایی با رفتار‌های هیجانی و احساسی رو به رو می‌شوند.

بعد از عملیات وعده صادق ۱ شاهد بودیم که نفت جهانی یک جهش قیمتی را تجربه کرد. همچنین قیمت طلا نیز با رشد رو به رو شد؛ اما بعد از مدتی که شرایط آرام گرفت، قیمت نفت و طلا و شاخص‌های مالی به قیمت واقعی بازگشتند.

بانک مرکزی هوشمندانه بازار ارز را رصد می‌کند و این موضوع موجب شده تا عواملی که قیمت‌های شارپی را ایجاد می‌کند از قبل شناسایی شوند تا در زمان بحران این عوامل را مهار کند. به همین دلیل است که با وجود این شرایط بحرانی نرخ دلار از نیمه‌های ۵۹ هزار تومان تا نیمه‌های ۶۲ هزار تومان افزایش یافت که در حدود رشد ۴، پنج درصدی است و این رقم، عدد ناچیزی محسوب می‌شود.

یک نکته مهم در بازار‌های مالی این است که بازار، رویداد‌ها را پیشخور می‌کند یعنی اینکه هنوز اتفاقی روی نداده، اما بازار به اخبار واکنش نشان می‌دهد و قیمت را جابه‌جا می‌کند. بدین ترتیب قیمت‌های آینده نرخ دلار در معاملات امروز خود را نشان می‌دهد. با توجه به اینکه نرخ ارز تا حدود ۴، پنج درصد افزایش یافته است، بنابراین؛ بازار افزایش شدیدی برای نرخ دلار متصور نیست.