تشریح راهبرد منطقهای ایران در بغداد
- شناسه خبر: 22467
- تاریخ و زمان ارسال: 9 تیر 1405 ساعت 13:08
- منتشرکننده: مدیریت
«بشارت نو» بازگشایی تنگه هرمز در مدار دیپلماسی را بررسی میکند:
فیروزه نعیمی/عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، در جریان سفر به عراق و در نشست خبری مشترک با فواد حسین، وزیر امور خارجه این کشور، با تشریح مواضع تهران درباره وضعیت تنگه هرمز، تأکید کرد که جمهوری اسلامی ایران تنها مرجع مسئول مدیریت روند بازگشایی و بازگرداندن تردد دریایی در این آبراه راهبردی است.
وی هشدار داد هرگونه تلاش برای ایجاد سازوکارهای موازی یا مداخله در روندی که از سوی ایران در حال اجراست، نهتنها روند بازگشت شرایط عادی را با تأخیر مواجه میکند، بلکه میتواند به افزایش تنشهای امنیتی در منطقه نیز بینجامد.
اظهارات وزیر امور خارجه ایران در شرایطی مطرح شد که تنگه هرمز طی هفتههای اخیر به یکی از مهمترین محورهای تحولات منطقهای و بینالمللی تبدیل شده و نگرانیها درباره امنیت کشتیرانی، صادرات انرژی و ثبات بازارهای جهانی همچنان ادامه دارد.
تأکید بر مدیریت ایران در روند بازگشایی
عراقچی در این نشست خبری با بیان اینکه مدیریت بازگشایی تنگه هرمز در چارچوب تفاهمهای صورتگرفته بر عهده جمهوری اسلامی ایران قرار دارد، اظهار کرد بر اساس تفاهمنامه میان ایران و آمریکا، روند بازگشت کامل ظرفیت تردد دریایی در این آبراه طی یک دوره ۳۰ روزه و تحت مدیریت ایران انجام خواهد شد.
وی تصریح کرد تمامی اقدامات فنی، امنیتی و اجرایی مرتبط با بازگرداندن شرایط عادی به تنگه هرمز بر اساس برنامهریزی انجامشده در حال پیگیری است و تهران انتظار دارد همه طرفها به این روند احترام بگذارند.
به گفته وزیر امور خارجه، هرگونه اقدام خارج از این چارچوب میتواند موجب اختلال در روند اجرای برنامهها شده و بازگشت کامل تردد دریایی را با مشکل مواجه کند.
هشدار نسبت به ایجاد سازوکارهای موازی
رئیس دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران با اشاره به برخی تحرکات برای شکلگیری سازوکارهای جدید در زمینه مدیریت امنیت تنگه هرمز، نسبت به پیامدهای چنین اقداماتی هشدار داد.
وی گفت هرگونه مداخله یا ایجاد ساختارهای موازی نهتنها کمکی به کاهش تنشها نمیکند، بلکه روند بازگشایی کامل این گذرگاه راهبردی را نیز به تأخیر خواهد انداخت.
عراقچی تأکید کرد امنیت کشتیرانی و عبور و مرور دریایی نیازمند هماهنگی، احترام به توافقات موجود و پرهیز از اقدامات یکجانبه است.
اشاره به حوادث اخیر در تنگه هرمز
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در بخش دیگری از سخنان خود به رخدادهای شبهای گذشته در تنگه هرمز اشاره کرد و گفت این حوادث موجب افزایش سطح تنشها و درگیریها در منطقه شده است.
وی بدون ارائه جزئیات بیشتر درباره این رخدادها، تأکید کرد که چنین حوادثی ضرورت پایبندی همه طرفها به توافقات موجود و پرهیز از اقدامات تحریکآمیز را بیش از گذشته آشکار میکند.
به گفته عراقچی، جمهوری اسلامی ایران همچنان بر حفظ امنیت این آبراه بینالمللی تأکید دارد، اما تحقق این هدف مستلزم همکاری همه طرفها و اجتناب از اقدامات تنشزا است.
درخواست از طرفهای مختلف برای عدم مداخله
وزیر امور خارجه ایران در ادامه از تمامی طرفهای منطقهای و فرامنطقهای خواست از هرگونه مداخله در روند مدیریت تنگه هرمز خودداری کنند.
وی خاطرنشان کرد تفاهمهای موجود، چارچوب مشخصی برای مدیریت وضعیت کنونی تعیین کرده و انتظار میرود تمامی بازیگران به تعهدات خود پایبند باشند.
عراقچی همچنین تأکید کرد هر اقدامی خارج از این چارچوب میتواند شرایط را پیچیدهتر کرده و روند تثبیت امنیت دریایی را با مانع روبهرو سازد.
تأکید بر مسئولیت آمریکا در اجرای تعهدات
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران در ادامه سخنان خود دولت آمریکا را مسئول اجرای تعهداتش در چارچوب تفاهمنامه دانست.
وی اظهار کرد واشنگتن باید به مسئولیتهای پذیرفتهشده خود عمل کرده و زمینه اجرای کامل توافقات را فراهم کند.
عراقچی همچنین تصریح کرد یکی از مهمترین تعهدات آمریکا، جلوگیری از ادامه حملات اسرائیل است؛ اقدامی که به گفته وی میتواند زمینه تثبیت پایان جنگ و فراهم شدن شرایط برای خروج از مناطق اشغالی را فراهم کند.
وی افزود تا زمانی که اقدامات نظامی ادامه داشته باشد، دستیابی به ثبات پایدار در منطقه با دشواری روبهرو خواهد بود.
بازنگری در ساختار امنیتی خلیج فارس
یکی دیگر از محورهای مهم سخنان عراقچی، ضرورت بازنگری در ساختار امنیتی خلیج فارس بود.
وزیر امور خارجه ایران با تأکید بر اینکه تحولات اخیر نشان داده الگوهای گذشته پاسخگوی نیازهای امنیتی منطقه نیست، خواستار طراحی سازوکارهای جدید مبتنی بر همکاری کشورهای منطقه شد.
وی گفت امنیت خلیج فارس باید توسط کشورهای منطقه تأمین شود و حضور یا مداخله قدرتهای فرامنطقهای نهتنها کمکی به حل مشکلات نمیکند، بلکه در بسیاری موارد موجب تشدید بیثباتی نیز شده است.
عراقچی افزود جمهوری اسلامی ایران همواره بر اصل گفتوگو، همکاری منطقهای و احترام متقابل میان کشورهای همسایه تأکید داشته و همچنان این رویکرد را بهترین راهکار برای تأمین امنیت پایدار میداند.
استقبال از ابتکار عراق
وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران همچنین از پیشنهاد فواد حسین برای آغاز گفتوگو میان کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، ایران و عراق استقبال کرد.
وی این ابتکار را گامی مثبت در مسیر توسعه همکاریهای منطقهای دانست و اعلام کرد تهران آمادگی کامل دارد در چارچوب این سازوکار پیشنهادی که از آن با عنوان «۴+۲» یاد شد، با بغداد همکاری کند.
به گفته عراقچی، گفتوگوهای منطقهای میتواند به کاهش سوءتفاهمها، افزایش اعتماد متقابل و ایجاد زمینههای همکاری در حوزههای امنیتی، اقتصادی و سیاسی منجر شود.
بغداد؛ محور رایزنیهای منطقهای
نشست مشترک وزرای امور خارجه ایران و عراق در شرایطی برگزار شد که بغداد طی سالهای اخیر تلاش کرده نقش فعالتری در کاهش تنشهای منطقهای ایفا کند.
عراق نیز بارها بر ضرورت گفتوگوی مستقیم میان کشورهای منطقه تأکید کرده و خود را آماده میزبانی نشستهای چندجانبه برای تقویت همکاریهای امنیتی و سیاسی اعلام کرده است.
دیدار عراقچی و فواد حسین نیز در همین چارچوب ارزیابی میشود؛ دیداری که علاوه بر بررسی روابط دوجانبه، بخش مهمی از آن به تحولات امنیتی منطقه، وضعیت خلیج فارس و آینده همکاریهای منطقهای اختصاص داشت.
چشمانداز پیشرو
اظهارات وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران نشان میدهد تهران مدیریت روند بازگشایی تنگه هرمز را بخشی از مسئولیتهای خود در چارچوب تفاهمهای موجود میداند و بر اجرای این روند بدون دخالت بازیگران دیگر تأکید دارد.
در عین حال، طرح مجدد ایده بازنگری در ساختار امنیتی خلیج فارس و استقبال از ابتکار گفتوگوی منطقهای عراق، نشاندهنده تلاش ایران برای پیگیری همزمان دو مسیر «مدیریت میدانی امنیت» و «دیپلماسی منطقهای» است.
با توجه به جایگاه راهبردی تنگه هرمز در تجارت جهانی انرژی، نحوه اجرای توافقات موجود، میزان پایبندی طرفهای درگیر به تعهدات خود و موفقیت ابتکارهای دیپلماتیک منطقهای، از عوامل تعیینکننده در کاهش تنشها و بازگشت ثبات به این گذرگاه مهم دریایی خواهد بود.
